ಪ್ರಸ್ತುತ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ʼಗುರುಕುಲʼ ಶಿಕ್ಷಣ ಪದ್ಧತಿಯ ಅವಶ್ಯಕತೆ

Main Article Content

ನವೀನ್ ಕುಮಾರ್ ಆರ್.ಎ.
ಮಂಜುನಾಥ

Abstract

ಭಾರತದ ಪುರಾತನ ಗುರುಕುಲ ಶಿಕ್ಷಣ ಪದ್ಧತಿಯು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ ಎಲ್ಲ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಗುರುಗಳ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿ, ಸಮಗ್ರ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ನೀಡುವ ಒಂದು ಅನನ್ಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿತ್ತು. ಇದು ರಾಜಕೀಯ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪದಿಂದ ಮುಕ್ತವಾಗಿದ್ದು, ಗುರುಗಳ ನಿರ್ಧಾರವೇ ಅಂತಿಮವಾಗಿತ್ತು. ಗುರುಕುಲವು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ, ರಾಜಕೀಯ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ, ನೈತಿಕ, ಬೌದ್ಧಿಕ ಮತ್ತು ಶಾರೀರಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಸಮಗ್ರ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿತ್ತು. ಇಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣವು ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಚಿತವಾಗಿದ್ದು, ವಿದ್ಯೆ ಮುಗಿದ ನಂತರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಗುರುದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನು (ಧಾನ್ಯ, ವಸ್ತು, ಅಥವಾ ಚಿನ್ನ) ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಗುರು-ಶಿಷ್ಯರ ಸಂಬಂಧವು ಕೇವಲ ಬೋಧನೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರದೆ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ನೈತಿಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು, ಗುರುಗಳನ್ನು ದೇವರ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳೆಂದು ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ದ್ರೋಣಾಚಾರ್ಯ-ಅರ್ಜುನ, ಸಾಂದೀಪನಿ-ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಮುಂತಾದವರ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಈ ಪರಂಪರೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ, ಇಂದಿನ ಆಧುನಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಉದ್ಯೋಗ ಕೇಂದ್ರಿತವಾಗಿ, ಪ್ರವೇಶ ಶುಲ್ಕ, ಪರೀಕ್ಷಾ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ತೀವ್ರ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡುತ್ತಿದೆ. ಇದು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ, ಆತಂಕ ಮತ್ತು ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸದ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಜೀವನ ಮೌಲ್ಯಗಳು, ನೈತಿಕತೆ, ಧ್ಯಾನ, ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಕಲಿಕೆಯಂತಹ ಗುರುಕುಲ ಪದ್ಧತಿಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇದು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡದಿಂದ ಹೊರತಂದು, ಅವರನ್ನು ಸಂತೋಷ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನಯುತವಾದ ಸಮಗ್ರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವಗಳನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.

Article Details

Section

Research Articles

Author Biographies

ನವೀನ್ ಕುಮಾರ್ ಆರ್.ಎ.

ಸಂಶೋಧನಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ, ಶ್ರೀ ಸತ್ಯಸಾಯಿ ಮಾನವ ಅಭ್ಯುದಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ನವನಿಹಾಳ, ಕಲಬುರ್ಗಿ ಜಿಲ್ಲೆ.

ಮಂಜುನಾಥ

ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು, ಭಾಷಾ ವಿಭಾಗ, ಶ್ರೀ ಸತ್ಯ ಸಾಯಿ ಮಾನವ ಅಭ್ಯುದಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ನವನಿಹಾಳ ಗ್ರಾಮ, ಕಲಬುರ್ಗಿ ಜಿಲ್ಲೆ.

How to Cite

ನವೀನ್ ಕುಮಾರ್ ಆರ್.ಎ., & ಮಂಜುನಾಥ. (2025). ಪ್ರಸ್ತುತ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ʼಗುರುಕುಲʼ ಶಿಕ್ಷಣ ಪದ್ಧತಿಯ ಅವಶ್ಯಕತೆ. ಅಕ್ಷರಸೂರ್ಯ (AKSHARASURYA), 10(03), 25 to 33. https://aksharasurya.com/index.php/latest/article/view/1770

References

ಕೃಷ್ಣ ಮೂರ್ತಿ ಜೆ., (1953), ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಜೀವನ, ಬೆಂಗಳೂರು ಶಿಕ್ಷಣ ಕೇಂದ್ರ, ಬೆಂಗಳೂರು.

ಶ್ರೀ ಮಡಿಯಾಲ ನಾರಾಯಣ ಭಟ್, (1972), ಅಧ್ಯಾಪಕ, ಶ್ರೀ ಸತ್ಯಸಾಯಿ ಲೋಕ ಸೇವಾ ಪ್ರಕಾಶನ, ಅಳಿಕೆ.

ಶ್ರೀ ಮಡಿಯಾಲ ನಾರಾಯಣ ಭಟ್, (1974), ಭಾರತ ದರ್ಪಣ, ಶ್ರೀ ಸತ್ಯ ಸಾಯಿ ಲೋಕ ಸೇವಾ ಪ್ರಕಾಶನ, ಅಳಿಕೆ.

ಶ್ರೀ ಮಡಿಯಾಲ ನಾರಾಯಣ ಭಟ್, (1974), ವಿರಾಟ್ ರೂಪದ ಭಾರತೀಯ ಮಿಷನರಿ ಸಂಸ್ಥೆ, ಶ್ರೀ ಸತ್ಯ ಸಾಯಿ ಲೋಕ ಸೇವಾ ಪ್ರಕಾಶನ, ಅಳಿಕೆ.

ಗೋಪಾಲ್ ರಾವ್ ಎ.ವಿ., (1976), ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ, ರವಿಮೂರ್ತಿ ಪ್ರಕಾಶನ, ಮೈಸೂರು.

ಭೈರಪ್ಪ ಕೆ., (2008), ಆದರ್ಶ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗುವುದು ಹೇಗೆ?, ಸಪ್ನ ಬುಕ್ ಹೌಸ್, ಬೆಂಗಳೂರು.

ಶ್ರೀ ಮಡಿಯಾಲ ನಾರಾಯಣ ಭಟ್, (2011), ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಶ್ರೀ ಸತ್ಯ ಸಾಯಿ ಲೋಕ ಸೇವಾ ಪ್ರಕಾಶನ, ಅಳಿಕೆ.

Most read articles by the same author(s)