ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ

Main Article Content

ಶ್ರೀಪಾದ ಆರ್. ಮಾಳಗಿ

Abstract

ಈ ಲೇಖನವು “ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ” ಕುರಿತು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುತ್ತದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಕ ಇಂಟರ್‌ನೆಟ್ ಪ್ರವೇಶದಿಂದಾಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಮರುರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗವು ಚುನಾವಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಭೆಗಳಂತಹ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಾನಗಳಿಗಿಂತ ನಾಗರಿಕರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ, ಇ-ಆಡಳಿತ ವೇದಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲತೆಯ ಮೂಲಕ ಆನ್‌ಲೈನ್ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಇಂಡಿಯಾ, ಆನ್‌ಲೈನ್ ಕುಂದುಕೊರತೆ ಪರಿಹಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವಾ ವಿತರಣೆಯಂತಹ ಸರ್ಕಾರಿ ಉಪಕ್ರಮಗಳು ನಾಗರಿಕರು ರಾಜ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ನೇರವಾಗಿ ಸಂವಹನ ನಡೆಸಲು, ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಮತ್ತು ನೀತಿ ಚರ್ಚೆಗಳಿಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿವೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಮತ್ತು ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಂತರವು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಒಡ್ಡುತ್ತದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ವಿಭಜನೆಯು ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನಸಂಖ್ಯೆ, ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ದುರ್ಬಲ ವರ್ಗಗಳು ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಅನಕ್ಷರಸ್ಥ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಸಮಾನ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಮಿತಿಗೊಳಿಸುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ತಪ್ಪು ಮಾಹಿತಿ, ನಕಲಿ ಸುದ್ದಿ ಮತ್ತು ಆನ್‌ಲೈನ್ ದ್ವೇಷ ಭಾಷಣದ ತ್ವರಿತ ಹರಡುವಿಕೆಯು ಮಾಹಿತಿಯುಕ್ತ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಾಮರಸ್ಯಕ್ಕೆ ಅಪಾಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಡೇಟಾ ಗೌಪ್ಯತೆ, ಕಣ್ಗಾವಲು ಮತ್ತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕಳವಳಗಳು ಡಿಜಿಟಲ್ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತವೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗವು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಗೆ ಅವಕಾಶಗಳು ಮತ್ತು ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ವೇದಿಕೆಗಳು ಆಡಳಿತವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಒಳಗೊಳ್ಳುವ, ಭಾಗವಹಿಸುವ ಮತ್ತು ಸ್ಪಂದಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಆಳಗೊಳಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಅವುಗಳ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವವು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಆಡಳಿತ, ಬಲವಾದ ನಿಯಂತ್ರಕ ಚೌಕಟ್ಟುಗಳು, ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಮತ್ತು ಸಕ್ರಿಯ, ಮಾಹಿತಿಯುಕ್ತ ನಾಗರಿಕರ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ. ನೈತಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಒಳಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಬಳಸಿದಾಗ, ಡಿಜಿಟಲ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತವೆ.

Article Details

Section

Research Articles

Author Biography

ಶ್ರೀಪಾದ ಆರ್. ಮಾಳಗಿ

ಸಹಾಯಕ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು, ರಾಜ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗ, ಎಸ್.ಎಸ್.ಬಿ.ಎಮ್. ಕಾಲೇಜು, ಬಾದಾಮಿ.

 

References

Ministry of Electronics & Information Technology (Govt. of India), (2015), Digital India Programme, New Delhi: Digital India Website (digitalindia.gov.in).

Election Commission of India, (2023), Systematic Voters’ Education and Electoral Participation (SVEEP) Reports, New Delhi: Election Commission of India.

MyGov India Team, Citizen Engagement and Policy Suggestions, MyGov Portal (mygov.in).

Department of Administrative Reforms and Public Grievances (DARPG), Centralized Public Grievance Redressal and Monitoring System (CPGRAMS), [Online]: pgportal.gov.in.

Press Information Bureau, Digital India: Transforming Governance and Citizen Participation, pib.gov.in.

Jha S., (2021), Social Media, Political Mobilization and Democracy in India, Journal of Asian Politics.