ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನರ ಕಾಲದ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ: ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅಧ್ಯಯನ

Main Article Content

ಡಾ. ಮಯೂರ ರಾಮಚಂದ್ರ ಕುದರಿ

Abstract

ಈ ಲೇಖನವು ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನರ ಆಡಳಿತ ಕಾಲ (1782-1799)ದಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುತ್ತದೆ. ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನರು ಅವರ ತಂದೆ ಹೈದರ್ ಅಲಿಯಿಂದ ಪಡೆದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬುನಾದಿಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿ, ಯುದ್ಧ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಕೈಗಾರಿಕೆ, ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ನವೀನತೆಗಳನ್ನು ತಂದರು. ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಕೊಡುಗೆ ಮೈಸೂರಿನ ರಾಕೆಟ್‌ಗಳು ಆಗಿದ್ದು, ಇವು ವಿಶ್ವದ ಮೊದಲ ಕಬ್ಬಿಣದ ಕವಚದ (Iron-Cased) ಯುದ್ಧ ರಾಕೆಟ್‌ಗಳು ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.
ರೋದ್ದಮ್ ನರಸಿಂಹ ಅವರ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ರಾಕೆಟ್‌ಗಳು 18ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಕೆಟ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸುಧಾರಿತವಾಗಿದ್ದವು ಮತ್ತು ನಂತರದ ಕಾಂಗ್ರೀವ್ ರಾಕೆಟ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾದವು. ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನರು ತಾರಾಮಂಡಲ್‌ಪೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ರೇಷ್ಮೆ ಉದ್ಯಮ, ನೀರಾವರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಯುನಾನಿ ವೈದ್ಯಕೀಯವನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿದರು. ಡಾ. ಎ.ಪಿ.ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಅವರು ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನರನ್ನು ಯುದ್ಧ ರಾಕೆಟ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಮೊದಲ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ 1799ರಲ್ಲಿ ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣದ ಪತನದೊಂದಿಗೆ ಈ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಬಹುತೇಕ ನಾಶವಾದವು. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಈ ಅಧ್ಯಯನವು ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನರನ್ನು ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ವೀರ ಯೋಧನಾಗಿ ಅಲ್ಲದೆ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ದೂರದೃಷ್ಟಿಯುಳ್ಳ ನವೀನಕಾರನಾಗಿಯೂ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಕೊಡುಗೆಗಳು ಆಧುನಿಕ ಭಾರತದ ರಕ್ಷಣಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿವೆ.

Article Details

Section

Research Articles

Author Biography

ಡಾ. ಮಯೂರ ರಾಮಚಂದ್ರ ಕುದರಿ

ಸಹಾಯಕ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು, ಇತಿಹಾಸ ವಿಭಾಗ, ಶ್ರೀ ಸಂಗಮೇಶ್ವರ ಕಲಾ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಮಹಾವಿದ್ಯಾಲಯ, ಚಡಚಣ.

How to Cite

ಮಯೂರ ರಾಮಚಂದ್ರ ಕುದರಿ. (2026). ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನರ ಕಾಲದ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ: ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅಧ್ಯಯನ. ಅಕ್ಷರಸೂರ್ಯ (AKSHARASURYA), 16(04), 13 to 20. https://aksharasurya.com/index.php/latest/article/view/2175

References

Narasimha, R. (1985). Rockets In Mysore And Britain, 1750-1850 A.D. (Project Document DU 8503). National Aeronautical Laboratory & Indian Institute of Science.

Narasimha, R. (2012). Rockets In Mysore And Britain (AD 1750-1850). In H. Mukhia (Ed.), History of Technology In India (Vol. II). Indian National Science Academy.

Hasan, M. (1951). History of Tipu Sultan. Aakar Books. (Reprint 2005)

Buchanan, F. (1807). A Journey From Madras Through The Countries Of Mysore, Canara, And Malabar. T. Cadell And W. Davies.

Qaisar, A. J. (1998). The Indian Response To European Technology And Culture (A.D. 1498-1707). Oxford University Press.

Ali, B. S. (1982). Tipu Sultan: A Study In Diplomacy And Confrontation. Geetha Book House.

Shushtari, Z. A. (1783). Fathul Mujahidin [Military Manual Compiled Under Tipu Sultan’s Instruction]. (Original Manuscript; Translated Editions Available In Various Archives).

Kalam, A. A. J. (With Y. S. Rajan). (1998). Wings Of Fire: An Autobiography. Universities Press.

Gopal, M. H. (1971). Tipu Sultan’s Mysore: An Economic Study. Mythic Society.

Most read articles by the same author(s)