ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ರಾಜಕೀಯ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ನಾಯಕತ್ವ: ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಸವಾಲುಗಳು

Abstract

ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವಾದ ಭಾರತವು ಲಿಂಗ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿರೋಧಾಭಾಸವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ, ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರೂ, ಶಾಸಕಾಂಗ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಒಟ್ಟಾರೆ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿಯೇ ಉಳಿದಿದೆ. ಈ ಪ್ರಬಂಧವು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕತ್ವಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗಿರುವ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ “ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಸವಾಲುಗಳನ್ನು” ತನಿಖೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಕೋಟಾಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿದ 73 ಮತ್ತು 74 ನೇ ಸಂವಿಧಾನ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳ ಯಶಸ್ಸು ಮತ್ತು ಸಂಸತ್ತು ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ವಿಧಾನಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯದ ಸ್ಥಗಿತತೆಯ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಈ ಅಧ್ಯಯನವು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು “ಸರಪಂಚ್ ಪತಿ” ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಹಣ ಮತ್ತು ತೋಳ್ಬಲದ ಅಡೆತಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ‘ನಾರಿ ಶಕ್ತಿ ವಂದನ್ ಅಧಿನಿಯಮ’ (106 ನೇ ಸಂವಿಧಾನ ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಕ್ರಮಗಳು (Affirmative action) ಅಗತ್ಯ ವೇಗವರ್ಧಕವಾಗಿದ್ದರೂ, ವಾಸ್ತವಿಕ ಸಮಾನತೆಗಾಗಿ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿರುವ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಕಿತ್ತುಹಾಕುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಈ ಪ್ರಬಂಧವು ತೀರ್ಮಾನಿಸುತ್ತದೆ.